5 Eylül 2026'dan itibaren şirketlerin para piyasası fonlarından elde ettiği kazançta %10 stopaj kesiliyor. Daha önce bu kazançlarda oran %0'dı. Değişiklik, 11734 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Gelir Vergisi Kanunu geçici 67. madde kapsamındaki oranlarda yapıldı. Değişiklik sermaye şirketlerini, yerli ve yabancı fonları ve Türkiye'de menkul kıymet yatırımı yapan yabancı kurumsal yatırımcıları kapsıyor. Unvanında "para piyasası" geçen serbest fonlar da kapsamda. Muhasebe tarafında değişen şey belli: fon satışında banka artık net tutar yatırıyor, kesilen vergi 193 hesabına alınıp geçici ve kurumlar vergisinden mahsup ediliyor.
Pek çok limited ve anonim şirket, ay içinde ödemeye kadar bekleyen nakdini para piyasası fonunda tutuyor. Eylülden bu yana ekstrede fon satışından gelen tutarın beklenenden az olduğunu fark eden müşterinin sorusu genelde "banka eksik mi yatırdı?" oluyor. Eksik değil; aradaki fark stopaj.
Ne değişti?
Bankalar ve aracı kurumlar, aracılık ettikleri menkul kıymet ve fon işlemlerinden doğan kazançlar üzerinden geçici 67. madde uyarınca vergi keser. Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 2/1 maddesi kapsamındaki mükellefler için bu oran uzun süredir %0'dı. 11734 sayılı Karar, para piyasası fonu katılma payları ve unvanında "para piyasası" ibaresi bulunan serbest fon katılma paylarından elde edilen kazançlar için bu oranı %10 olarak yeniden belirledi. Karar 5 Eylül 2026 tarihli ve 33361 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
| Kazanç | Kim | Önceki oran | 5/9/2026 sonrası |
|---|
| Para piyasası fonu ve unvanında "para piyasası" geçen serbest fon | Sermaye şirketleri, yerli ve yabancı fonlar, yabancı kurumsal yatırımcılar | %0 | %10 |
| Tahvil, hisse senedi ve para piyasası fonu dışındaki fon katılma payları | Aynı grup | %0 | %0 (değişmedi) |
| Para piyasası fonu kazancı | Gerçek kişiler ve %0 kapsamında olmayan kurumlar | %17,5 | %17,5 (değişmedi) |
Son satır, GİB'in açıklayıcı bilgi notundaki ifadeye dayanıyor. Şahıs işletmesi sahibi bir müşterinin fon geliri bu karardan etkilenmiyor. Kooperatif ya da dernek iktisadi işletmesi gibi zaten %0 kapsamında olmayan kurumlar için de durum değişmedi.
Ekstre ve faturalarınızdaki bu kayıtları BEF, muhasebe programınıza otomatik aktarsın.
Ücretsiz Üye OlEski alınan paylarda geçiş nasıl işliyor?
%10, Karar'ın yayımlandığı 5 Eylül 2026'dan itibaren alınan paylardan elde edilen kazanca uygulanıyor. Bu tarihten önce alınıp sonra satılan paylarda ise yalnızca 5 Eylül'den satış tarihine kadar geçen süreye isabet eden kazanç %10'a tabi. Ağustosta alınıp ekimde satılan bir payda kazancın tamamı değil, 5 Eylül sonrasına düşen kısmı stopaja giriyor. Bu ayrımı banka veya aracı kurum hesaplıyor. Mali müşavirin işi, dekonttaki stopaj tutarını kontrol edip doğru hesaba almak.
Yıl sonunda elde tutulmaya devam eden paylar için stopaj kesilmiyor; kesinti satışta, yani payın elden çıkarıldığı anda yapılıyor.
Bu bir ek vergi mi?
Çoğu şirket için hayır, bir nakit akışı meselesi. Kurumlar vergisi mükellefi şirketin fon kazancı zaten kurum kazancına dahil ve kurumlar vergisine tabi. Banka tarafından kesilen vergi, cari dönemin geçici vergisinden ve yıllık kurumlar vergisinden mahsup ediliyor. Mahsup edilemeyen kısım için iade yolu var, ama belgeli bir süreç gerektiriyor.
Fark şurada hissediliyor: önceden fon satışında kazancın tamamı hesaba geliyordu, şimdi %10'u vergi olarak peşin kesiliyor. Zarar eden ya da geçmiş yıl zararı yüksek bir şirkette bu tutar uzun süre 193'te bekleyebilir. Müşteriye anlatırken "vergi artmadı, bir kısmını yıl içinde peşin ödüyorsunuz" demek çoğu zaman yeterli oluyor. Zarar eden şirkette ise iade sürecini de baştan konuşmak gerekiyor.
Muhasebe kaydı
Aşağıdaki rakamlar örnektir. Fon katılma payları uygulamada çoğunlukla 118 Diğer Menkul Kıymetler hesabında izlenir.
Örnek 1: Fon alışı
Örnek: (Z) Ltd. Şti. 10 Eylül 2026'da banka hesabından 1.000.000 TL'lik para piyasası fonu alıyor.
| Hesap kodu | Hesap adı | Borç | Alacak |
|---|
| 118.01 | Diğer Menkul Kıymetler (para piyasası fonu) | 1.000.000,00 | |
| 102.01 | Bankalar | | 1.000.000,00 |
Örnek 2: Fon satışı ve %10 stopaj
Örnek: Şirket payların tamamını 20 Ekim 2026'da 1.030.000 TL'ye satıyor. Kazanç 30.000 TL, banka 3.000 TL stopaj kesip 1.027.000 TL'yi hesaba yatırıyor. Pay 5 Eylül'den sonra alındığı için kazancın tamamı %10'a tabi.
| Hesap kodu | Hesap adı | Borç | Alacak |
|---|
| 102.01 | Bankalar | 1.027.000,00 | |
| 193 | Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar | 3.000,00 | |
| 118.01 | Diğer Menkul Kıymetler (para piyasası fonu) | | 1.000.000,00 |
| 645 | Menkul Kıymet Satış Kârları | | 30.000,00 |
Kazanç 645'e brüt olarak yazılır. Net tutarı gelir yazıp stopajı hiç kayda almamak, hem geliri eksik gösterir hem de mahsup hakkını kaybettirir.
Örnek 3: Geçici vergi döneminde mahsup
Örnek: Şirketin 2026 dördüncü dönem geçici vergi beyannamesinde hesaplanan vergi 50.000 TL. Dönem içinde kesilen 3.000 TL stopaj mahsup ediliyor, ödenecek tutar 47.000 TL.
| Hesap kodu | Hesap adı | Borç | Alacak |
|---|
| 193 | Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar | 47.000,00 | |
| 360 | Ödenecek Vergi ve Fonlar | | 47.000,00 |
Ödeme yapıldığında 360 borçlanıp 102 alacaklanır. Yıl sonunda 193'teki toplam, kurumlar vergisi karşılığıyla (370) kapatılır. Bu döngü şirketin zaten yaptığı geçici vergi kaydının aynısı. Tek fark, 193'ün içinde artık banka stopajlarının da bulunması. 193'ü alt hesaplara ayırıp "geçici vergi" ve "fon stopajı" diye izlemek, yıl sonunda beyanname ile mutabakatı kolaylaştırır.
Ay sonunda neye bakmalı?
- Ekstrede fon alım ve satım satırlarını bulun. Bankalar bunları farklı açıklamalarla gösteriyor; bazen tek satırda net tutar, bazen ayrı bir vergi satırı olarak.
- Satış dekontunu veya aracı kurumun işlem sonuç formunu isteyin. Brüt satış tutarı, maliyet, kazanç ve stopaj burada ayrı ayrı yazar.
- Fonun türünü kontrol edin. Para piyasası fonu mu, unvanında "para piyasası" geçen serbest fon mu, başka bir fon mu? Stopaj yalnızca ilk ikisinde %10.
- Pay 5 Eylül 2026'dan önce alındıysa, stopajın yalnızca sonraki döneme isabet eden kazançtan kesildiğini kontrol edin.
- Stopajı 193'e alın, kazancı 645'e brüt yazın.
- Geçici vergi beyannamesinde mahsup edilecek vergiler bölümüne bu tutarı ekleyin.
Sık yapılan hatalar
- Fon satışından gelen net tutarı doğrudan 102 ile 118 arasında kapatıp aradaki farkı 645'e net yazmak. Stopaj kaybolur.
- Stopajı 770 veya 689 gibi gider hesaplarına almak. Bu tutar gider değil, peşin ödenmiş vergidir.
- Şahıs işletmesi müşterilerinde de %10 beklemek. Gerçek kişiler için oran değişmedi.
- Hisse yoğun fon, borçlanma araçları fonu gibi diğer fonlarda da stopaj varsaymak. Kurumlar için bu fonlarda oran %0 olarak kaldı.
- Günlük alım satım yapılan hesaplarda her işlemi ayrı ayrı kaydedip stopajı satış satırlarıyla eşleştirememek. Ay sonunda aracı kurumdan dönemsel işlem dökümü almak çoğu zaman en hızlı yoldur.
Fon işlemi sık olan şirketlerde iş, ekstredeki alım, satım ve vergi satırlarını tanıyıp doğru hesaplara dağıtmakta tıkanıyor. BEF (Banka Ekstresi ve Fatura Çevirici) ekstreyi okur, daha önce verdiğiniz kararlara göre fon satırlarına 118, 193 ve 645 gibi kodları getirir; bir açıklama için bir kez kural tanımlamanız yeterlidir. Kontrol ettiğiniz fişler Luca, Mikro Müşavir, MikroKom GMS.NET, Zirve Müşavir veya Orka WinIceberg'e aktarılır. Kural mantığı banka hareketlerine hesap kodu atama yazısında, ürün ayrıntıları Banka Ekstreleri sayfasındadır. Ay sonu mutabakatında 118 ve 193 bakiyelerini ekstre ve dekontlarla karşılaştırmak için banka mutabakatı yazısına da bakabilirsiniz. Katılım bankalarındaki fon ve kâr payı hareketleri için ayrıca katılım bankası ekstresi yazısı var.
Sık sorulan sorular
Para piyasası fonu stopaj oranı şirketler için yüzde kaç?
5 Eylül 2026'dan itibaren %10. Bu oran Kurumlar Vergisi Kanunu 2/1 kapsamındaki mükelleflere (sermaye şirketleri, yerli ve yabancı fonlar) ve yabancı kurumsal yatırımcılara uygulanıyor. Önceki oran %0'dı.
Gerçek kişilerin para piyasası fonu stopajı değişti mi?
Hayır. GİB'in açıklayıcı bilgi notuna göre gerçek kişiler ve %0 kapsamında olmayan kurumlar için uygulanan %17,5 oranında değişiklik yapılmadı.
5 Eylül'den önce alınan paylar da %10'a tabi mi?
Kısmen. Bu paylardan elde edilen kazancın yalnızca 5 Eylül 2026'dan satış tarihine kadar geçen süreye isabet eden kısmına %10 uygulanır. Hesaplamayı banka veya aracı kurum yapar.
Kesilen stopaj hangi hesaba yazılır?
193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar hesabına. Tutar geçici vergi ve yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde mahsup edilir; gider hesabına yazılmaz.
Diğer yatırım fonlarında da stopaj başladı mı?
Hayır. Kurumların tahvil, hisse senedi ve para piyasası fonu dışındaki fon katılma paylarından elde ettiği kazançlarda %0 oranı değişmedi. Değişiklik yalnızca para piyasası fonlarını ve unvanında "para piyasası" geçen serbest fonları kapsıyor.
Fonun yıl sonu değer artışından stopaj kesilir mi?
Hayır. Stopaj, payın satılması veya fona iade edilmesi sırasında, aracılık eden banka veya aracı kurum tarafından kesilir. Elde tutulan paylarda kesinti olmaz.
Kaynaklar
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut durumda güncel mevzuat, Cumhurbaşkanı kararları ve özelgeler esas alınmalıdır.
